Voor de meeste homoseksuele mannen verlopen reizen net zo ontspannen als voor iedereen. Toch is het de moeite waard om voor elke reis even te kijken hoe de situatie op je bestemming is, want wat thuis vanzelfsprekend is, kan elders verboden of op zijn minst riskant zijn: hand in hand lopen op het strand, een tweepersoonsbed in het hotel, een date via een app. Dit artikel laat je zien waar je betrouwbare informatie kunt vinden, waar je op moet letten bij het daten onderweg en aan de grens, en wie je kan helpen als er toch iets gebeurt. Stand van zaken: oktober 2026.

Waar je je voor de reis kunt informeren

Het eerste adres zijn de reisadviezen van je eigen ministerie van Buitenlandse Zaken. Deze worden voortdurend bijgewerkt en zijn per land afzonderlijk te raadplegen.

  • Duitsland: Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft aparte adviezen voor LGBTIQ-reizigers en raadt aan om vooraf de reis- en veiligheidsadviezen van het land van bestemming te lezen.

  • Oostenrijk: Bij het ministerie van Buitenlandse Zaken (BMEIA) staan de regels van een land in de reisinformatie onder het hoofdstuk „Bijzondere bepalingen“. Voor Egypte staat daar bijvoorbeeld dat het strafbare feit „onfatsoenlijk gedrag“ deels heel streng wordt geïnterpreteerd en ook homoseksuele handelingen omvat.

  • Zwitserland: Het EDA publiceert onder ‘Reizen naar het buitenland’ reisadviezen en de contactgegevens van de vertegenwoordigingen voor elk land; daarnaast is er de reis-app Travel Admin.

  • Nederland: NederlandWereldwijd heeft een aparte pagina „Kan ik veilig reizen als lhbtiq+ persoon?”. Ze raadt aan om vooral in het reisadvies van het land na te lezen welke wetten en gebruiken („wetten en gebruiken”) daar gelden.

Voor een overzicht verwijst het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken naar de kaarten van ILGA, de internationale overkoepelende organisatie van queer-organisaties. Wereldwijd geeft de database van ILGA World informatie, land voor land. Voor Europa is er de Rainbow Map van ILGA-Europe, die elk jaar in mei verschijnt. De uitgave van mei 2026 beoordeelt 49 landen op basis van 76 criteria: Spanje staat bovenaan met 89 procent, helemaal onderaan staan Rusland en Azerbeidzjan met elk 2 procent en Turkije met 5 procent. De kaart kijkt naar wetten en beleid, niet naar het dagelijks leven.

Waar seks tussen mannen strafbaar is

Volgens ILGA World, stand juni 2026, stellen 65 VN-lidstaten seksuele handelingen met wederzijdse instemming tussen mensen van hetzelfde geslacht strafbaar. In 7 daarvan staat de doodstraf op de wet, in 5 andere is de wetgeving hierover niet helemaal eenduidig. In 2025 steeg het aantal voor het eerst in bijna tien jaar weer: Burkina Faso voerde voor het eerst zo’n wet in, en in Trinidad en Tobago werd de decriminalisering weer teruggedraaid. In juni 2026 kwam daar volgens een bericht van persbureau AP Niger bij, waar het nieuwe wetboek van strafrecht hiervoor vijf tot tien jaar gevangenisstraf voorschrijft.

Andere bronnen tellen het iets anders: het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken spreekt van meer dan zeventig landen, de Nederlandse regering van ruim 60. De orde van grootte is hetzelfde, en de lijst verandert in beide richtingen. Daarom vind je hier geen lijst met landen, maar moet je je bestemming voor elke reis opnieuw controleren. Het Ministerie van Buitenlandse Zaken herinnert je er bovendien aan dat relaties tussen mensen van hetzelfde geslacht, zelfs als ze niet bij wet verboden zijn, maatschappelijk onaanvaardbaar kunnen worden geacht, en dat voor jou altijd de wetten van het land van bestemming gelden, niet die van thuis.

Daten onderweg

Een app openen om te zien wie er in de buurt is, hoort voor velen bij het reizen. In de meeste landen is dat geen probleem. Maar in sommige landen, zo meldt het Ministerie van Buitenlandse Zaken, houdt de politie websites, datingapps of ontmoetingsplaatsen in de gaten en richt ze zich via nepaccounts specifiek op LGBTIQ-personen. Human Rights Watch heeft hierover in 2023 een rapport gepubliceerd over vijf landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika: alleen al voor Egypte, Irak en Jordanië worden daarin 20 gevallen gedocumenteerd waarin veiligheidstroepen LGBT-personen via valse profielen op een dating-app en op Facebook in de val lokten. Bij alle gedocumenteerde arrestaties werd de mobiel van de betrokkenen doorzocht, meestal met geweld of onder dreigementen.

Het tweede gevaar zijn gewone criminelen. De Nederlandse overheid waarschuwt voor oplichters die een profiel aanmaken, queer mensen naar een plek lokken en ze daar mishandelen. Wat helpt:

  • Lees van tevoren de landinformatie. Waar seks tussen mannen strafbaar is, is elke date via een app een risico, ook al lijkt het profiel echt.

  • Spreek voor de eerste keer af op een drukke plek. Niet in een hotelkamer, niet op een afgelegen adres dat hij je stuurt.

  • Laat iemand weten met wie en waar je afspreekt.

  • Houd je drankje in de gaten. Het ministerie van Buitenlandse Zaken raadt aan om eten en drinken niet onbeheerd achter te laten, en waarschuwt uitdrukkelijk voor verdovingsmiddelen.

  • Wees zuinig met foto’s en gegevens. Je gezicht, hotel, kamernummer en intieme foto’s pas laten zien als je weet met wie je te maken hebt.

  • Bij twijfel: blijf discreet. Dat adviseert ook het Ministerie van Buitenlandse Zaken: ga geen discussies aan op de verkeerde plek, reageer gewoon niet en verlaat de plek zo snel mogelijk.

Je mobiel aan de grens

Je mobiel zegt veel over je: apps, chats, foto’s. In sommige landen mogen grensbeambten erdoorheen kijken. De Amerikaanse grensdienst CBP schrijft bijvoorbeeld dat hun controlebevoegdheid voor alle reizigers ook elektronische apparaten omvat. Als een apparaat is vergrendeld en niet kan worden gecontroleerd, kan het in beslag worden genomen, en bij buitenlandse reizigers kan dat meespelen in de beslissing over toelating. Het gaat om kleine aantallen: volgens de CBP werden in het Amerikaanse boekjaar 2025 de apparaten van 55.318 reizigers doorzocht, op een totaal van meer dan 419 miljoen reizigers die ze bij de grensovergangen heeft afgehandeld. Maar als je in een land verblijft waar homoseksualiteit strafbaar is, is het goed om te weten wat er op je mobiel staat. En de Nederlandse overheid wijst erop dat autoriteiten soms meelezen wat er op sociale media wordt gedeeld.

Een paar simpele stappen voor je op reis gaat:

  • Meld je af bij datingapps of verwijder ze voordat je het land binnenkomt, en installeer ze pas weer als je zeker weet dat je ze op je bestemming wilt gebruiken.

  • Schakel het voorvertonen van berichten op het vergrendelingsscherm uit.

  • Maak een back-up van intieme foto’s en chats en verwijder ze van je toestel als je naar een land reist waar homoseksualiteit strafbaar is.

  • Denk goed na over wat je onderweg post en of je locatie daarin zichtbaar is.

Op reis als stel

Voor koppels rijst vaak de vraag over de tweepersoonskamer. Het Britse ministerie van Buitenlandse Zaken wijst erop dat sommige hotels, vooral op het platteland, boekingen van koppels van hetzelfde geslacht kunnen weigeren, en raadt aan dit van tevoren te checken. Een kort berichtje naar het hotel bespaart je een ongemakkelijke situatie bij de receptie. Bovendien: in veel landen wordt het homohuwelijk niet erkend, zo wijst het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken erop. Rechten die jullie thuis als echtpaar hebben, bijvoorbeeld in het ziekenhuis, gelden daar mogelijk niet.

Als jullie een stel zijn met een duidelijk leeftijdsverschil, kan het zijn dat jullie onderweg meer opvallen dan thuis. Juridisch gezien geldt in het buitenland altijd de wetgeving van het land waar je naartoe reist, ook wat betreft leeftijdsgrenzen. Als je twijfelt, vraag het dan van tevoren na bij de ambassade of het consulaat van het land waar je naartoe reist.

Als je medicijnen gebruikt, zoals PrEP of een hiv-behandeling, controleer dan voor je vertrek of je die mag meenemen. Volgens het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken beperken sommige landen de toegang voor mensen met hiv. Het Britse ministerie van Buitenlandse Zaken raadt aan om van tevoren na te gaan of je hiv-medicijnen mag meenemen naar elk land dat je bezoekt of waar je doorheen reist.

Als er iets gebeurt

Alle vier de landen bieden de mogelijkheid om je reis van tevoren aan te melden. Dan kan je ministerie van Buitenlandse Zaken of je ambassade je in geval van crisis bereiken. Dit is vrijwillig.

  • Duitsland: de crisispreventielijst ELEFAND („Elektronische registratie van Duitsers in het buitenland“) op krisenvorsorgeliste.diplo.de of sinds juni 2024 als app. De reisgegevens worden na de opgegeven reisduur automatisch gewist.

  • Oostenrijk: de gratis registratie voor het buitenland van het BMEIA, online of via de Auslandsservice-app. Voor noodgevallen in het buitenland: +43 1 90115 4411.

  • Zwitserland: Travel Admin, online of als app. De EDA-hulplijn is 24 uur per dag bereikbaar via +41 800 24-7-365 of +41 58 465 33 33. Het EDA waarschuwt dat oplichters deze nummers al eens als afzender hebben vervalst: geef bij onverwachte telefoontjes niets prijs.

  • Nederland: de Informatieservice van Buitenlandse Zaken. Het contactcentrum van NederlandWereldwijd is 24 uur per dag bereikbaar via +31 247 247 247, of via WhatsApp op +31 857 737 400.

Wat kan de ambassade voor je doen? Volgens het ministerie van Buitenlandse Zaken zijn consulaire ambtenaren in de belangrijkste reisbestemmingen ook buiten kantooruren bereikbaar via een spoeddienst. Als je wordt gearresteerd, kan de ambassade op verzoek een advocaat regelen en je familie op de hoogte brengen. Ze kan zich niet mengen in een lopende rechtszaak en neemt in principe geen kosten op zich, bijvoorbeeld voor medische behandeling. De Nederlandse regering adviseert: als je slachtoffer wordt van geweld en je twijfelt of je naar de lokale politie moet gaan, neem dan eerst contact op met de ambassade of het consulaat. Als je aangifte doet, vraag dan om een schriftelijke bevestiging. En sla voor je vertrek het lokale alarmnummer op; binnen Europa is dat 112.

Dit alles is niet bedoeld om je zin in reizen te bederven. Wie weet hoe de situatie op je bestemming is, kan zich daar vrijer bewegen.

Op DaddyBoy

Met de reismodus zet je je profiel voor een beperkte tijd op je bestemming; anderen zien dan „op bezoek in …“. Bedenk van tevoren of je dat op je bestemming wilt laten zien.